{"id":981,"date":"2004-06-01T23:39:29","date_gmt":"2004-06-02T06:39:29","guid":{"rendered":"http:\/\/elli.annall.is\/2004-06-01\/23.39.29"},"modified":"2004-06-01T23:39:29","modified_gmt":"2004-06-02T06:39:29","slug":"233929","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/2004\/06\/01\/233929\/","title":{"rendered":"Hvar kemur tr\u00fain til s\u00f6gunnar?"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g er um \u00feessar mundir a\u00f0 vinna a\u00f0 b\u00f3k fyrir starfsf\u00f3lk \u00ed kristilegu starfi. B\u00f3kin er endur\u00fatgefin, nokku\u00f0 endurb\u00e6tt. H\u00e9r birti \u00e9g einn af grundvallartextum b\u00f3karinnar. <!--more--> <\/p>\n<p><strong>Forsendur kristilegs starfs<\/strong><\/p>\n<p>Starfi\u00f0 hefur \u00fea\u00f0 a\u00f0 markmi\u00f0i a\u00f0 gefa f\u00f3lki kost \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 heyra um Jes\u00fa Krist. Um \u00e1rabil hefur mikill fj\u00f6ldi einstaklinga komi\u00f0 a\u00f0 starfinu me\u00f0 \u00fea\u00f0 a\u00f0 markmi\u00f0i a\u00f0 uppfylla kristnibo\u00f0sskipunina. Starfsf\u00f3lk \u00ed dag \u00fearf einnig a\u00f0 leitast vi\u00f0 a\u00f0 n\u00e1 \u00feessu markmi\u00f0i. Til a\u00f0 sl\u00edkt s\u00e9 h\u00e6gt \u00fearf starfsf\u00f3lki\u00f0 sj\u00e1lft a\u00f0 hafa g\u00f3\u00f0an skilning \u00e1 bo\u00f0skap Krists, j\u00e1tast Kristi og vera tilb\u00fai\u00f0 a\u00f0 flytja fagna\u00f0arerindi\u00f0 \u00e1fram.<\/p>\n<p><strong>Sk\u00f6punin<\/strong><\/p>\n<p>Upphafsor\u00f0 Bibl\u00edunnar segja okkur a\u00f0 Gu\u00f0 s\u00e9 upphaf alls, skapari himins og jar\u00f0ar. Kristi\u00f0 f\u00f3lk tr\u00fair \u00fev\u00ed a\u00f0 heimurinn eigi s\u00e9r upphaf og endi, en handan t\u00edmans s\u00e9 k\u00e6rleiksr\u00edkur Gu\u00f0 sem hafi skapa\u00f0 allt og leiti eftir samf\u00e9lagi vi\u00f0 mannkyni\u00f0. Hlutverk mannsins er a\u00f0 lifa \u00ed k\u00e6rleiksr\u00edku sambandi vi\u00f0 skaparann.<\/p>\n<p><strong>Um mannskilning Bibl\u00edunnar<\/strong><\/p>\n<p>Strax \u00ed sk\u00f6punars\u00f6gunni er l\u00f6g\u00f0 \u00e1 \u00fea\u00f0 \u00e1hersla a\u00f0 vi\u00f0 erum sk\u00f6pu\u00f0 \u00ed Gu\u00f0s mynd. Hver og ein manneskja hefur eil\u00edft gildi \u00ed augum skaparans. En vi\u00f0 erum ekki a\u00f0eins vi\u00f0fang elsku Gu\u00f0s, hann hefur kalla\u00f0 okkur til \u00e1byrg\u00f0ar \u00e1 sk\u00f6pun sinni.<\/p>\n<p>Allt mannkyn hefur brug\u00f0ist \u00feessari \u00e1byrg\u00f0 og einstaklingurinn hefur sett sj\u00e1lfan sig \u00ed fyrsta s\u00e6ti. Gu\u00f0 elskar manninn \u00fer\u00e1tt fyrir brot hans. Me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 gefa sj\u00e1lfan sig a\u00f0 fullu fyrir a\u00f0ra hefur Jes\u00fas s\u00fdnt okkur hva\u00f0 \u00fea\u00f0 merkir vera sannur ma\u00f0ur, takast \u00e1 vi\u00f0 \u00e1byrg\u00f0ina sem vi\u00f0erum k\u00f6llu\u00f0 til a\u00f0 axla. Bibl\u00edan \u00fatsk\u00fdrir aldrei hva\u00f0 pers\u00f3na er, \u00f6\u00f0ruv\u00edsi en \u00ed samskiptum vi\u00f0 a\u00f0ra. Af \u00fev\u00ed lei\u00f0ir s\u00e1 kristni skilningur a\u00f0 vi\u00f0 getum aldrei fundi\u00f0 okkar raunverulega sj\u00e1lf, me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 kafa \u00ed okkar innri mann. Vi\u00f0 erum sk\u00f6pu\u00f0 til samf\u00e9lags hvort vi\u00f0 anna\u00f0 og \u00e1n samf\u00e9lagsins erum vi\u00f0 ekki \u00feau sem Gu\u00f0 \u00e6tlar okkur a\u00f0 vera.<\/p>\n<p><strong>Hi\u00f0 illa<\/strong><\/p>\n<p>Mannkyn hefur ekki tekist \u00e1 vi\u00f0 \u00e1byrg\u00f0 s\u00edna, heldur fer s\u00ednu eigin fram. \u00dea\u00f0 er \u00ed senn ors\u00f6k og aflei\u00f0ing syndafallsins. Ma\u00f0urinn \u00e1kva\u00f0 a\u00f0 taka einkahagsmuni s\u00edna fram yfir vilja Gu\u00f0s. Oft er \u00feessi \u00e1kv\u00f6r\u00f0un pers\u00f3nuger\u00f0 \u00ed freistaranum, Satan, \u00feeim hinum sama og sag\u00f0i vi\u00f0 Evu:<\/p>\n<blockquote>\n<p align=\"left\"><em>Er \u00fea\u00f0 satt, a\u00f0 Gu\u00f0 hafi sagt?<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 pers\u00f3nugera hi\u00f0 illa, er au\u00f0velt a\u00f0 varpa \u00e1byrg\u00f0 gj\u00f6r\u00f0a okkar anna\u00f0. Sl\u00edkar tilraunir eru d\u00e6mdar til a\u00f0 mistakast. Vi\u00f0 erum \u00e1byrg gj\u00f6r\u00f0a okkar og \u00feurfum a\u00f0 takast \u00e1 vi\u00f0 aflei\u00f0ingar \u00feeirra. S\u00fa \u00e1byrg\u00f0 sem vi\u00f0 berum gagnvart \u00f6\u00f0rum m\u00f6nnum ver\u00f0ur ekki fjarl\u00e6g\u00f0, hvorki af freistaranum n\u00e9 Gu\u00f0i.<\/p>\n<p>Gu\u00f0 fjarl\u00e6gir ekki \u00f3\u00fe\u00e6gindi og lei\u00f0indi, en hann hefur hins vegar lofa\u00f0 a\u00f0 ganga me\u00f0 okkur \u00ed gegnum dimma dali erfi\u00f0leika og sorgar.<\/p>\n<p><strong>Frelsunin<\/strong><\/p>\n<p>Me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 axla ekki \u00e1byrg\u00f0ina sem okkur er falin, h\u00f6fum vi\u00f0 brug\u00f0ist Gu\u00f0i. Vi\u00f0 h\u00f6fum gengi\u00f0 fr\u00e1 honum \u00e1 veg villunnar. Til a\u00f0 kalla okkur aftur til samf\u00e9lags vi\u00f0 sig og til a\u00f0 taka \u00e1 sig brot okkar gagnvart s\u00e9r, \u00fe\u00e1 gaf hann son sinn til &#8222;lausnargjalds fyrir marga&#8220;. Jes\u00fas sj\u00e1lfur or\u00f0ar \u00fea\u00f0 svo \u00ed samtali s\u00ednu vi\u00f0 Nikk\u00f3demus:<\/p>\n<blockquote>\n<p><em>\u00dev\u00ed svo elska\u00f0i Gu\u00f0 heiminn, a\u00f0 hann gaf son sinn eingetinn, til a\u00f0 hver sem \u00e1 hann tr\u00fair, glatist ekki, heldur hafi eil\u00edft l\u00edf.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u00der\u00e1tt fyrir \u00feessa hreinsun, erum vi\u00f0 ekki laus allra m\u00e1la. \u00c1byrg\u00f0 okkar \u00e1 umhverfinu er s\u00f6m og skyldur gagnvart n\u00e1unganum eru enn til sta\u00f0ar. Marteinn L\u00father talar um a\u00f0 vi\u00f0 s\u00e9um hv\u00edt sem mj\u00f6ll frammi fyrir Gu\u00f0i og fullkomlega frj\u00e1ls, en \u00e1 sama t\u00edma s\u00e9um vi\u00f0 \u00fer\u00e6lar manna og beri a\u00f0 gera \u00f6\u00f0rum \u00fea\u00f0 sem gott er. Ekki \u00fe\u00f3 til a\u00f0 hlj\u00f3ta himnavist, heldur \u00ed \u00feakkl\u00e6ti vegna elsku Gu\u00f0s til okkar.<\/p>\n<p><strong>Stutt um a\u00f0ger\u00f0ir<\/strong><\/p>\n<p>\u00d3l\u00edkt flestum st\u00e6rstu tr\u00faarbr\u00f6g\u00f0um heims leggur Jes\u00fas \u00e1 \u00fea\u00f0 \u00e1herslu a\u00f0 kristnir menn s\u00e9u menn a\u00f0ger\u00f0a.<\/p>\n<blockquote>\n<p><em>Allt sem \u00fe\u00e9r vilji\u00f0 a\u00f0 a\u00f0rir menn gj\u00f6ri y\u00f0ur, skulu\u00f0 \u00fe\u00e9r og \u00feeim gj\u00f6ra.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Okkur er \u00e6tla\u00f0 a\u00f0 lifa \u00ed samf\u00e9lagi og kristnir menn eiga a\u00f0 hafa \u00e1hrif \u00e1 \u00fea\u00f0 samf\u00e9lag sem \u00feeir lifa \u00ed. Kristnum m\u00f6nnum er EKKI \u00e6tla\u00f0 a\u00f0 standa hj\u00e1 me\u00f0 hendur \u00ed skauti, heldur \u00fevert \u00e1 m\u00f3ti. Okkur kemur n\u00e1unginn vi\u00f0 og eigum a\u00f0 gera hva\u00f0 vi\u00f0 getum til a\u00f0 gera l\u00edf hans betra.<\/p>\n<p><strong>Stutt um Bibl\u00eduna<\/strong><\/p>\n<p>Segja m\u00e1 a\u00f0 tv\u00e6r ja\u00f0ar Bibl\u00edustefnur s\u00e9u mest \u00e1berandi \u00ed umr\u00e6\u00f0um umskilning kristinna manna Bibl\u00edunni og hlutverki hennar. Annars vegar er b\u00f3kstafshyggjan sem l\u00edtur svo \u00e1 a\u00f0 Bibl\u00edan s\u00e9 skrifu\u00f0 af Gu\u00f0i sj\u00e1lfum og sem sl\u00edk s\u00e9 h\u00fan endanlegur m\u00e6likvar\u00f0i \u00ed \u00f6llum m\u00e1lum. \u00deessum skilningi fylgir me\u00f0al annars s\u00fa hugmynd a\u00f0 Sk\u00f6punarsaga fyrstu M\u00f3seb\u00f3kar hlj\u00f3ti a\u00f0 vera l\u00fdsing \u00e1 raunverulegum atbur\u00f0um. Sl\u00edkar hugmyndir eiga enga samlei\u00f0 me\u00f0 hugmyndum l\u00fatherskrar kirkju. Me\u00f0 sl\u00edkum hugmyndum er Bibl\u00edan ger\u00f0 a\u00f0 skur\u00f0go\u00f0i og tignu\u00f0 sem Gu\u00f0. \u00dea\u00f0 er h\u00fan alls ekki.<\/p>\n<p>Hin hugmyndin byggir \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 Bibl\u00edan s\u00e9 g\u00f6mul og kenningar hennar \u00fareltar. \u00deessi hugmynd gengur \u00fat fr\u00e1 einhvers konar \u00fer\u00f3unarhyggju sem leggur \u00e1herslu \u00e1 \u00fea\u00f0 a\u00f0 ma\u00f0urinn, hugsanir hans og hugmyndir um heiminn s\u00e9u fullkomnari og betri \u00ed dag en \u00e1\u00f0ur, \u00e1 sama h\u00e1tt og t\u00e6kninni hefur fleygt fram. Ekkert bendir til a\u00f0 sl\u00edkt eigi vi\u00f0 r\u00f6k a\u00f0sty\u00f0jast og au\u00f0veldlega m\u00e1 benda \u00e1 a\u00f0 grunnhugmyndir manna um l\u00f6g og reglur eru \u00fe\u00e6r s\u00f6mu n\u00fa og l\u00f6ngu fyrir ritun Bibl\u00edunnar.<\/p>\n<p>Vi\u00f0horf l\u00fatherskra manna er a\u00f0 Bibl\u00edan s\u00e9 vitnisbur\u00f0ur um Jes\u00fas Krist. Or\u00f0 hennar ver\u00f0i a\u00f0 lesa me\u00f0 hli\u00f0sj\u00f3n af \u00fev\u00ed. \u00deannig s\u00e9 Bibl\u00edunni skipt upp \u00ed margar b\u00e6kur sem hver hafi sinn st\u00edl og s\u00ednar \u00e1herslur, en allar myndi \u00fe\u00e6r samt heild \u00ed lj\u00f3si Jes\u00fa Krists. \u00deegar vi\u00f0 lesum Bibl\u00eduna me\u00f0 \u00feetta \u00ed huga, reynum vi\u00f0 a\u00f0 sj\u00e1 hva\u00f0 textinn segir okkur um \u00feann Gu\u00f0 sem skapar og \u00feann Gu\u00f0 sem frelsar. Vi\u00f0 bi\u00f0jum heilagan anda a\u00f0 gefa okkur skilning \u00e1 Gu\u00f0i, vi\u00f0 berum saman \u00fea\u00f0 sem vi\u00f0 lesum og reynum eftir m\u00e6tti a\u00f0 setja okkur inn \u00ed a\u00f0st\u00e6\u00f0ur \u00feeirra sem skrifa.\u00c1 \u00feennan h\u00e1tt n\u00e1lgumst vi\u00f0 pers\u00f3nuna Jes\u00fas Krist, en ekki l\u00f6gm\u00e1l e\u00f0a gamalt \u00e6vint\u00fdri.<\/p>\n<p><strong>Heilagur andi<\/strong><\/p>\n<p>\u00deri\u00f0ja pers\u00f3na gu\u00f0d\u00f3msins hefur oft veri\u00f0 skilin \u00fat undan \u00ed gu\u00f0fr\u00e6\u00f0i l\u00fathersku kirkjunnar. \u00de\u00f3 m\u00e1 segja a\u00f0 or\u00f0 Jes\u00fas Krists \u00ed J\u00f3hannesargu\u00f0spjalli s\u00e9u grundvallandi \u00ed skilningi l\u00fatherskra manna \u00e1heil\u00f6gum anda.<\/p>\n<blockquote>\n<p><em>En hj\u00e1lparinn, andinn heilagi, sem fa\u00f0irinn mun senda \u00ed m\u00ednu nafni, mun kenna y\u00f0ur allt og minna y\u00f0ur \u00e1 allt \u00fea\u00f0, sem \u00e9g hef sagt y\u00f0ur.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u00deannig leggur l\u00fatherska kirkjan \u00e1herslu \u00e1 a\u00f0 hlutverk andands s\u00e9 a\u00f0 minna okkur \u00e1 og kenna. \u00dea\u00f0 er heilagur andi sem vi\u00f0heldur tr\u00fa okkar og byggir okkur upp. Hva\u00f0 n\u00e1kv\u00e6mlega felst \u00ed \u00feeirri uppbyggingu er a\u00f0 mestu l\u00e1ti\u00f0 liggja \u00e1 milli hluta, en minnt \u00e1 a\u00f0 ekki er allt Gu\u00f0i \u00fe\u00f3knanlegt e\u00f0a eins og stendur \u00ed I. J\u00f3hannesarbr\u00e9fi:<\/p>\n<blockquote>\n<p><em>\u00de\u00e9r elska\u00f0ir, tr\u00fai\u00f0 ekki s\u00e9rhverjum anda, heldur reyni\u00f0 andana,hvort \u00feeir s\u00e9u fr\u00e1 Gu\u00f0i.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<p><strong>Um samf\u00e9lag tr\u00faa\u00f0ra<\/strong><\/p>\n<p>S\u00fa sta\u00f0reynd a\u00f0 vi\u00f0 erum sk\u00f6pu\u00f0 til samf\u00e9lags vi\u00f0 a\u00f0ra, lei\u00f0ir \u00f3hj\u00e1kv\u00e6milega til \u00feess a\u00f0 samskipti okkar vi\u00f0 Gu\u00f0 eru ekki okkar einkam\u00e1l. Af \u00feeim s\u00f6kum \u00feurfum vi\u00f0 t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 eiga samf\u00e9lag um tr\u00fa okkar. \u00deannig \u00feurfum vi\u00f0 helgihald \u00ed samf\u00e9lagi me\u00f0 lofgj\u00f6r\u00f0, b\u00e6num, lestrum og altarisg\u00f6ngu. Sl\u00edkt helgihald \u00fearf a\u00f0 vera reglulegt.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c9g er um \u00feessar mundir a\u00f0 vinna a\u00f0 b\u00f3k fyrir starfsf\u00f3lk \u00ed kristilegu starfi. B\u00f3kin er endur\u00fatgefin, nokku\u00f0 endurb\u00e6tt. H\u00e9r birti \u00e9g einn af grundvallartextum b\u00f3karinnar.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"wds_primary_category":0,"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[29,127],"class_list":["post-981","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-islenska","tag-church","tag-religion"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/981","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=981"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/981\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=981"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=981"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=981"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}