{"id":3894,"date":"2012-03-20T19:15:11","date_gmt":"2012-03-20T19:15:11","guid":{"rendered":"https:\/\/ispeculate.wpmudev.host\/main\/?p=3894"},"modified":"2012-03-20T19:15:11","modified_gmt":"2012-03-20T19:15:11","slug":"fraedslukvold-biblian-hvad-er-hun-hvad-er-hun-ekki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/2012\/03\/20\/fraedslukvold-biblian-hvad-er-hun-hvad-er-hun-ekki\/","title":{"rendered":"Fr\u00e6\u00f0slukv\u00f6ld: Bibl\u00edan \u2013 Hva\u00f0 er h\u00fan, hva\u00f0 er h\u00fan ekki?"},"content":{"rendered":"<p><em>Handrit a\u00f0 kennslu \u00e1 fr\u00e6\u00f0slusamveru KFUM og KFUK \u00ed jan\u00faar 2012.<br \/>\n<\/em><br \/>\n\u00dea\u00f0 er gaman a\u00f0 sj\u00e1 ykkur h\u00e9r \u00e1 fr\u00e6\u00f0slusamveru KFUM og KFUK. Samverurnar eru styrktar af \u00c6skul\u00fd\u00f0ssj\u00f3\u00f0i og markmi\u00f0i\u00f0 er a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 fr\u00e6\u00f0a ungt f\u00f3lk og s\u00e9r \u00ed lagi lei\u00f0toga \u00ed starfi KFUM og KFUK um lykilhugmyndir kristinnar kirkju.<!--more--><\/p>\n<p>N\u00fa \u00ed vor ver\u00f0a samverurnar fj\u00f3rar. S\u00fa fyrsta fjallar um Bibl\u00eduna, s\u00fa n\u00famer tv\u00f6 um B\u00e6nina, \u00feri\u00f0ja samveran fjallar um hugmyndir um Jes\u00fas og loks mun s\u00fa fj\u00f3r\u00f0a velta upp hugmyndum um kirkjuna e\u00f0a samf\u00e9lag tr\u00faa\u00f0ra.<\/p>\n<p>\u00cd \u00f6\u00f0rum kafla Postulagas\u00f6gunnar er tala\u00f0 um a\u00f0 \u00fe\u00e1tttakendur \u00ed frumkirkjunni \u00ed kj\u00f6lfar Hv\u00edtasunnuh\u00e1t\u00ed\u00f0arinnar hafi r\u00e6kta\u00f0 \u201etr\u00falega uppfr\u00e6\u00f0slu postulanna og samf\u00e9lagi\u00f0, brotning brau\u00f0sins og b\u00e6nirnar.\u201c<\/p>\n<p>Innan KFUM og KFUK hefur \u00feetta Bibl\u00eduvers l\u00f6ngum veri\u00f0 kalla\u00f0 B\u00e9-in fj\u00f6gur, \u00fear sem Bibl\u00edan er forsenda uppfr\u00e6\u00f0slu postulana. \u00cd eldri \u00fe\u00fd\u00f0ingum var ekki tala\u00f0 um samf\u00e9lagi\u00f0, heldur br\u00e6\u00f0rasamf\u00e9lagi\u00f0 og loks er tala\u00f0 um brotningu brau\u00f0sins (sem v\u00edsar til Jes\u00fas) og b\u00e6nina. Me\u00f0 \u00f6\u00f0rum or\u00f0um samverurnar n\u00fa \u00ed haust munu fjalla um b\u00e9-in fj\u00f6gur e\u00f0a fj\u00f3rar sto\u00f0ir frumkirkjunnar. En vi\u00f0 munum fjalla meira um sto\u00f0ir kirkjunnar \u00ed lokafr\u00e6\u00f0slunni \u00ed apr\u00edl.<\/p>\n<p>Verkefni\u00f0 \u00e1 \u00feessum eftirmi\u00f0degi er Bibl\u00edan. Og \u00e9g \u00e6tla a\u00f0 byrja \u00e1 a\u00f0 spyrja ykkur tveggja spurninga og f\u00e1 einhvern til a\u00f0 skrifa upp sv\u00f6rin me\u00f0an \u00e9g breg\u00f0 m\u00e9r fram.<\/p>\n<ol>\n<li>Hva\u00f0 er Bibl\u00edan?<\/li>\n<li>En hva\u00f0 er \u00fe\u00e1 Bibl\u00edan ekki?<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"text-align:center\">&#8212;<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er h\u00e6gt a\u00f0 fjalla um Bibl\u00eduna \u00e1 mj\u00f6g \u00f3l\u00edkan h\u00e1tt. Texti b\u00f3karinnar snertir vi\u00f0 \u00f6llum hugv\u00edsindagreinum sem h\u00e6gt er a\u00f0 hugsa s\u00e9r. Vi\u00f0 getum fundi\u00f0 mismunandi kenningar um mannlegt e\u00f0li. B\u00f3kin gl\u00edmir vi\u00f0 spurningar um f\u00e9lagsm\u00f3tun. Vi\u00f0 sj\u00e1um hvers kyns b\u00f3kmenntahef\u00f0ir. H\u00fan birtir \u00e1kve\u00f0na s\u00edn \u00e1 s\u00f6gu mi\u00f0austurlanda yfir 1500 \u00e1ra t\u00edmabil a\u00f0 minnsta kosti. H\u00fan inniheldur l\u00f6gfr\u00e6\u00f0ilega texta og si\u00f0fr\u00e6\u00f0i. Hugmyndir um r\u00e9tt og rangt taka upp sitt sv\u00e6\u00f0i og \u00ed b\u00f3kinni birtast heimspekilegur \u00feankagangur um tilgang l\u00edfsins. S\u00ed\u00f0an er au\u00f0vita\u00f0 til sta\u00f0ar gu\u00f0fr\u00e6\u00f0i, \u00fe.e. vangaveltur um e\u00f0li og st\u00f6\u00f0u Gu\u00f0s.<\/p>\n<p>H\u00e9r mun \u00e9g a\u00f0 mestu halda mig vi\u00f0 vangaveltur um Gu\u00f0, tala um ritun b\u00f3karinnar og hvernig atbur\u00f0ir \u00ed l\u00edfi hebresku \u00fej\u00f3\u00f0arinnar hafa m\u00f3tandi \u00e1hrif \u00e1 skrifin.<\/p>\n<p>Hva\u00f0 vitum vi\u00f0 s\u00ed\u00f0an um b\u00f3kina. \u00cd sj\u00e1lfu s\u00e9r mj\u00f6g miki\u00f0 og um lei\u00f0 merkilega l\u00edti\u00f0 \u00feegar vi\u00f0 l\u00edtum til alls \u00feess fj\u00f6lda sem hefur tileinka\u00f0 l\u00edf sitt a\u00f0 skilja, l\u00e6ra og \u00feekkja \u00f6ll or\u00f0 Bibl\u00edunnar.<\/p>\n<p>H\u00e9r hyggst \u00e9g nota mestan t\u00edma \u00ed a\u00f0 fjalla um Gamla testamenti\u00f0. Ekki einv\u00f6r\u00f0ungu vegna \u00feess a\u00f0 \u00fea\u00f0 er meira huli\u00f0 fyrir okkur flestum, heldur ekki s\u00ed\u00f0ur vegna \u00feess a\u00f0 \u00fea\u00f0 er um margt mun fl\u00f3knara rit en \u00fea\u00f0 N\u00fdja.<\/p>\n<p>Strax \u00ed tveimur fyrstu k\u00f6flum 1. M\u00f3seb\u00f3kar kemur vandinn \u00ed lj\u00f3s. Vi\u00f0 heyrum af tvenns konar Gu\u00f0smynd. Vi\u00f0 h\u00f6fum \u00ed fyrsta kafla Gu\u00f0 Alsherjar e\u00f0a Elohim, Gu\u00f0 sem sv\u00edfur yfir \u00f6llu, Gu\u00f0 sem kemur fyrir \u00ed s\u00f6ng Bette Midler \u201cFrom a Distance\u201d.<\/p>\n<p>http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=i5_YAj9lCQc<\/p>\n<p>Hins vegar h\u00f6fum vi\u00f0 \u00ed \u00f6\u00f0rum kaflanum, Drottin e\u00f0a Yahweh (YHWH). \u00deann sem gengur me\u00f0 f\u00f3lkinu \u00ed kv\u00f6ldsvalanum, b\u00fdr me\u00f0 \u00feeim \u00ed gar\u00f0inum.<\/p>\n<p>Fjarl\u00e6g\u00f0 Gu\u00f0s er ekki eini spennuvaldurinn \u00ed Gamla testamentinu. \u00dear er l\u00edka togstreita milli r\u00e9tts helgihalds og tr\u00faarlegs str\u00fakturs annars vegar og r\u00e9ttrar heg\u00f0unar og hl\u00fd\u00f0ni hins vegar.<\/p>\n<p>Spennan milli \u00feessara tveggja Gu\u00f0smynda og togstreitan milli helgihalds og heg\u00f0unar m\u00f3tar alla Bibl\u00eduna og ekki bara Bibl\u00eduna, heldur alla s\u00f6gu kristinnar kirkju. \u00c9g g\u00e6ti bent \u00e1 hvernig h\u00fan hefur g\u00edfurleg \u00e1hrif enn \u00ed dag \u00ed \u00edslensku \u00fej\u00f3\u00f0kirkjunnar, en \u00fe\u00e1 yr\u00f0i \u00e9g l\u00edklega saka\u00f0ur um flokkadr\u00e6tti og alls konar. \u00c9g held \u00fea\u00f0 s\u00e9 samt \u00f3h\u00e6tt a\u00f0 segja a\u00f0 biskupskosningarnar \u00ed \u00e1r munu a\u00f0 einhverju leiti sn\u00faast um \u00feetta.<\/p>\n<p>\u00deessi togstreita sem vi\u00f0 \u00ed dag myndum kannski kalla h\u00e1kirkju og l\u00e1gkirkju, \u00e1 s\u00e9r nokkra vendipunkta \u00ed b\u00f3kinni. \u00deegar kar\u00edsmat\u00edsku lei\u00f0togarnir S\u00e1l og s\u00ed\u00f0an Dav\u00ed\u00f0 ver\u00f0a konungar \u00ed \u00cdsrael, m\u00e1 segja a\u00f0 musteris\u00e1tr\u00fana\u00f0urinn sigri, stundum kalla\u00f0 Mess\u00edasargu\u00f0fr\u00e6\u00f0i (gu\u00f0fr\u00e6\u00f0i sigurvegarans) sem lei\u00f0ir s\u00ed\u00f0an til \u00feess a\u00f0 Sal\u00f3mon sonur Dav\u00ed\u00f0s byggir musteri \u00ed Jer\u00fasalem \u00fear sem Gu\u00f0 b\u00fdr. A\u00f0gengi a\u00f0 Gu\u00f0i f\u00e6st \u00ed gegnum prestast\u00e9ttina. Gu\u00f0 Alsherjar, Gu\u00f0 sem er mikilfenglegur hefur sigra\u00f0, en \u00feetta gerist \u00ed kringum 1000 f.Kr.<\/p>\n<p>Konungsd\u00e6mi\u00f0 endist ekki lengi, klofnar og veikist \u00e1 nokkrum \u00e1rhundu\u00f0um og vi\u00f0 sj\u00e1um \u00ed Bibl\u00edunni a\u00f0 uppgj\u00f6r vi\u00f0 konungshugmyndir og valdastr\u00faktur Dav\u00ed\u00f0s \u00e1 s\u00e9r sta\u00f0. Sp\u00e1menn eins og Amos \u00e1 8. \u00f6ld fyrir Krist talar fyrir h\u00f6nd Gu\u00f0s og segir:<\/p>\n<blockquote><p>\u00c9g hata, \u00e9g fyrirl\u00edt h\u00e1t\u00ed\u00f0ir y\u00f0ar.<br \/>\n\u00c9g hef enga \u00e1n\u00e6gju af samkomum y\u00f0ar.<br \/>\nJafnvel \u00fe\u00f3tt \u00fe\u00e9r f\u00e6ri\u00f0 m\u00e9r brennif\u00f3rnir og kornf\u00f3rnir<br \/>\nl\u00edt \u00e9g ekki vi\u00f0 \u00feeim,<br \/>\nn\u00e9 heldur matf\u00f3rnum y\u00f0ar af alik\u00e1lfum.<br \/>\nBurt me\u00f0 glamur s\u00e1lma \u00feinna sem a\u00f0eins er h\u00e1va\u00f0i.<br \/>\n\u00c9g vil ekki heyra h\u00f6rpuleik \u00feinn.<br \/>\nR\u00e9ttv\u00edsi skal streyma fram sem vatn<br \/>\nog r\u00e9ttl\u00e6ti sem s\u00edrennandi l\u00e6kur.<\/p><\/blockquote>\n<p>Segja m\u00e1 a\u00f0 lykilvi\u00f0bur\u00f0ur \u00ed \u00feessari spennu ver\u00f0i \u00feegar Hilk\u00eda yfirprestur musterisins \u201cfinnur\u201d l\u00f6gb\u00f3k Drottins (Jahweh) \u00ed kringum 622. Me\u00f0 \u00feeim atbur\u00f0i styrkist \u201cl\u00e1gkirkjan\u201d alla vega t\u00edmabundi\u00f0 og \u00e1herslan \u00e1 r\u00e9ttl\u00e6ti og miskunnsemi f\u00e6r auki\u00f0 v\u00e6gi.<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"text-align:left\">Hilk\u00eda yfirprestur sag\u00f0i \u00fe\u00e1 vi\u00f0 Safan r\u00edkisritara: \u201e\u00c9g fann l\u00f6gb\u00f3k \u00ed musteri Drottins.\u201c Hann f\u00e9kk honum b\u00f3kina og Safan las hana. S\u00ed\u00f0an kom Safan r\u00edkisritari til konungs og sag\u00f0i: \u201e\u00dej\u00f3nar \u00fe\u00ednir hafa reitt fram f\u00e9\u00f0, sem fannst \u00ed musteri Drottins, og fengi\u00f0 \u00fea\u00f0 verkstj\u00f3runum \u00fear.\u201c Og Safan r\u00edkisritari sag\u00f0i vi\u00f0 konunginn: \u201eHilk\u00eda yfirprestur f\u00e9kk m\u00e9r b\u00f3k.\u201c Og Safan las hana fyrir konung.<br \/>\nKonungur reif kl\u00e6\u00f0i s\u00edn \u00feegar hann heyr\u00f0i \u00fea\u00f0 sem st\u00f3\u00f0 \u00ed l\u00f6gb\u00f3kinni&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align:right\">S\u00ed\u00f0ari Konungab\u00f3k 22<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u00dea\u00f0 er mikilv\u00e6gt a\u00f0 skilja a\u00f0 fundur b\u00f3karinnar \u00e1 \u00feessum t\u00edma er ekki tilviljun. R\u00edki Hebrea klofna\u00f0i \u00ed J\u00fada og \u00cdsraelsr\u00edki \u00ed kringum 930 og \u00feegar l\u00f6gb\u00f3kin finnst haf\u00f0i \u00cdsraelsr\u00edki\u00f0 veri\u00f0 teki\u00f0 yfir af Ass\u00fdr\u00edum\u00f6nnum, nokkrum \u00e1ratugum \u00e1\u00f0ur. J\u00fadar\u00edki \u00fear sem Jer\u00fasalem st\u00f3\u00f0 var auk \u00feess a\u00f0 veikjast og lj\u00f3st a\u00f0 framt\u00ed\u00f0in v\u00e6ri l\u00edkast til ekki bj\u00f6rt.<\/p>\n<p>Fundur b\u00f3karinnar tengdist \u00feannig breytingum \u00e1 st\u00f6\u00f0u Hebrea, tilraun til a\u00f0 v\u00edsa til fornrar fr\u00e6g\u00f0ar. Helstu b\u00f3kmenntir heims ver\u00f0a til \u00ed umhverfi breytinga og \u00f3vissu, oft me\u00f0 \u00fea\u00f0 a\u00f0 markmi\u00f0i a\u00f0 upphefja forna fr\u00e6g\u00f0 til a\u00f0 styrkja innvi\u00f0i hrynjandi samf\u00e9lags og\/e\u00f0a til a\u00f0 berja bar\u00e1ttuanda \u00ed brj\u00f3st. \u00cdslendingas\u00f6gurnar eru skrifa\u00f0ar \u00e1 svipu\u00f0um t\u00edma og Noregskonungur tekur yfir eyjuna. Endursko\u00f0un s\u00f6gunnar, endurritun og upphafning sagnanna \u00e1 s\u00e9r s\u00ed\u00f0an sta\u00f0 \u00ed sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0isbar\u00e1ttunni. Svipa\u00f0a tilhneigingu m\u00e1 sj\u00e1 hj\u00e1 fr\u00e6ndum okkar \u00e1 \u00cdrlandi \u00ed endurreisn og endurritun keltnesks sagnaarfs \u00e1 19. \u00f6ld.<\/p>\n<p>\u00deessi spenna milli Gu\u00f0s Alsherjar og Gu\u00f0s sem er me\u00f0 okkur, m\u00e1 s\u00e1 \u00e1 skemmtilegan h\u00e1tt \u00ed mismuninum \u00e1 k\u00f6llunarfr\u00e1s\u00f6gu Jesaja og k\u00f6llun Jerem\u00eda.<\/p>\n<p>Byrjum \u00e1 Jesaja:<\/p>\n<blockquote><p>\u00c1 d\u00e1nar\u00e1ri \u00dass\u00eda konungs s\u00e1 \u00e9g Drottin sitja \u00ed h\u00e1u og gn\u00e6fandi h\u00e1s\u00e6ti og sl\u00f3\u00f0i skikkju hans fyllti helgid\u00f3minn. Serafar st\u00f3\u00f0u fyrir ofan hann. Haf\u00f0i hver \u00feeirra sex v\u00e6ngi: me\u00f0 tveimur huldu \u00feeir \u00e1sj\u00f3nu s\u00edna, me\u00f0 tveimur huldu \u00feeir f\u00e6tur s\u00edna og me\u00f0 tveimur flugu \u00feeir. \u00deeir k\u00f6llu\u00f0u hver til annars og s\u00f6g\u00f0u:<br \/>\n\u201eHeilagur, heilagur, heilagur er Drottinn allsherjar,<br \/>\n\u00f6ll j\u00f6r\u00f0in er full af hans d\u00fdr\u00f0.\u201c<br \/>\nVi\u00f0 raust \u00feeirra n\u00f6tru\u00f0u undirst\u00f6\u00f0ur \u00fer\u00f6skuldanna og h\u00fasi\u00f0 fylltist af reyk.<br \/>\n\u00de\u00e1 sag\u00f0i \u00e9g:<br \/>\n\u201eVei m\u00e9r, \u00fea\u00f0 er \u00fati um mig<br \/>\n\u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e9g er ma\u00f0ur me\u00f0 \u00f3hreinar varir<br \/>\nog b\u00fd me\u00f0al f\u00f3lks me\u00f0 \u00f3hreinar varir<br \/>\nen samt hafa augu m\u00edn s\u00e9\u00f0 konunginn, Drottin allsherjar.\u201c<br \/>\n\u00de\u00e1 flaug einn serafanna til m\u00edn. Hann h\u00e9lt \u00e1 gl\u00f3andi koli sem hann haf\u00f0i teki\u00f0 af altarinu me\u00f0 t\u00f6ng. Hann snerti munn minn me\u00f0 kolinu og sag\u00f0i:<br \/>\n\u201e\u00deetta hefur snorti\u00f0 varir \u00fe\u00ednar,<br \/>\nsekt \u00fe\u00edn er fr\u00e1 \u00fe\u00e9r tekin<br \/>\nog fri\u00f0\u00fe\u00e6gt er fyrir synd \u00fe\u00edna.\u201c<br \/>\n\u00de\u00e1 heyr\u00f0i \u00e9g r\u00f6dd Drottins sem spur\u00f0i:<br \/>\n\u201eHvern skal \u00e9g senda?<br \/>\nHver vill reka erindi vort?\u201c<br \/>\n\u00c9g svara\u00f0i: \u201eH\u00e9r er \u00e9g. Send \u00fe\u00fa mig.\u201c<\/p><\/blockquote>\n<p>Og hlustum svo \u00e1 Jerem\u00eda,<\/p>\n<blockquote><p>Or\u00f0 Drottins kom til m\u00edn:<br \/>\n\u00c1\u00f0ur en \u00e9g m\u00f3ta\u00f0i \u00feig \u00ed m\u00f3\u00f0url\u00edfi valdi \u00e9g \u00feig.<br \/>\n\u00c1\u00f0ur en \u00fe\u00fa f\u00e6ddist helga\u00f0i \u00e9g \u00feig<br \/>\nog \u00e1kva\u00f0 a\u00f0 \u00fe\u00fa yr\u00f0ir sp\u00e1ma\u00f0ur fyrir \u00fej\u00f3\u00f0irnar.<br \/>\n\u00c9g svara\u00f0i: \u201eDrottinn minn og Gu\u00f0.<br \/>\n\u00c9g er ekki f\u00e6r um a\u00f0 tala \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e9g er enn svo ungur.\u201c<br \/>\n\u00de\u00e1 sag\u00f0i Drottinn vi\u00f0 mig:<br \/>\n\u201eSeg\u00f0u ekki: \u00c9g er enn svo ungur.<br \/>\n\u00de\u00fa skalt fara hvert sem \u00e9g sendi \u00feig<br \/>\nog bo\u00f0a hva\u00f0 eina sem \u00e9g fel \u00fe\u00e9r.<br \/>\n\u00de\u00fa skalt ekki \u00f3ttast \u00fe\u00e1<br \/>\n\u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e9g er me\u00f0 \u00fe\u00e9r til a\u00f0 bjarga \u00fe\u00e9r,\u201c<br \/>\nsegir Drottinn.<br \/>\nS\u00ed\u00f0an r\u00e9tti Drottinn \u00fat h\u00f6nd s\u00edna, snerti munn minn og sag\u00f0i vi\u00f0 mig:<br \/>\n\u201eH\u00e9r me\u00f0 legg \u00e9g or\u00f0 m\u00edn \u00fe\u00e9r \u00ed munn.<br \/>\n\u00c9g veiti \u00fe\u00e9r vald<br \/>\nyfir \u00fej\u00f3\u00f0um og r\u00edkjum<br \/>\ntil a\u00f0 uppr\u00e6ta og r\u00edfa ni\u00f0ur, til a\u00f0 ey\u00f0a og umturna,<br \/>\ntil a\u00f0 byggja upp og gr\u00f3\u00f0ursetja.\u201c<\/p><\/blockquote>\n<p>\u00dea\u00f0 er \u00e1hugavert a\u00f0 sj\u00e1 hvernig snertingin vi\u00f0 munn Jesaja er me\u00f0 gl\u00f3andi koli sem engill heldur \u00e1 me\u00f0 t\u00f6ng, \u00e1 sama t\u00edma og snerting Drottins vi\u00f0 varir \u00ed Jerem\u00eda felst \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 Drottinn r\u00e9ttir \u00fat h\u00f6nd s\u00edna, en situr ekki bara \u00fearna uppi.<\/p>\n<p>\u00c9g g\u00e6ti haldi\u00f0 \u00e1fram endalaust me\u00f0 d\u00e6mi um hvernig \u00feessar tv\u00e6r Gu\u00f0shugmyndir kallast \u00e1 \u00ed Gamla testamentinu, enda er \u00e9g alinn sterklega upp \u00ed annarri \u00feeirra og \u00e1 mj\u00f6g au\u00f0velt me\u00f0 a\u00f0 hneykslast \u00e1 hinni. En hva\u00f0 segir \u00feessi munur \u00e1 Gu\u00f0smyndum okkur um Bibl\u00eduna sem rit. (Vi\u00f0br\u00f6g\u00f0 fr\u00e1 \u00fe\u00e1tttakendum \u00e1 fr\u00e6\u00f0slustundinni)<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">&#8212;<\/p>\n<p>Vissulega er Gu\u00f0 meiri en svo a\u00f0 vi\u00f0 skiljum hann til fulls. En \u00fea\u00f0 er ekki s\u00ed\u00f0ur mikilv\u00e6gt a\u00f0 \u00e1tta sig \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 Bibl\u00edan er margbreytileg gl\u00edma vi\u00f0 Gu\u00f0, henni er \u00e6tla\u00f0 a\u00f0 hj\u00e1lpa okkur \u00ed eigin gl\u00edmu, eigin vangaveltum. Ekki me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 gefa einf\u00f6ld sk\u00fdr sv\u00f6r, heldur til a\u00f0 gera okkur kleift a\u00f0 m\u00f3ta okkar eigin Gu\u00f0smynd \u00ed lj\u00f3si \u00feeirra Gu\u00f0smynda sem b\u00f3kin birtir.<\/p>\n<p>\u00deessar tv\u00e6r Gu\u00f0smyndir sem \u00e9g fjalla um h\u00e9r \u00e1 undan eru au\u00f0vita\u00f0 ekki einu myndirnar. \u00deeir eru miklu miklu miklu fleiri. \u00deannig er \u00fev\u00ed stundum haldi\u00f0 fram a\u00f0 minnsta kosti \u00fer\u00edr sp\u00e1menn beri \u00e1byrg\u00f0 \u00e1 skrifum Jesaja. \u00deannig s\u00e9 Jesaja ekki skrifu\u00f0 af Jesaja sp\u00e1manni, heldur Jesaja sk\u00f3lanum, nokkurs konar hreyfingu sem \u00e1tti uppruna sinn hj\u00e1 fyrsta Jesaja(num). Innan Jesaja vir\u00f0ist jafnvel h\u00e6gt a\u00f0 sj\u00e1 m\u00f3tsagnakenndar Gu\u00f0smyndir, \u00fer\u00e1tt fyrir a\u00f0 megin\u00e1herslan s\u00e9 \u00e1 mess\u00edanska gu\u00f0fr\u00e6\u00f0i, Gu\u00f0 Alsherjar, reddarann, musteri\u00f0.<\/p>\n<p>Vi\u00f0 sj\u00e1um enn a\u00f0rar Gu\u00f0shugmyndir \u00ed ritum eins og Pr\u00e9dikaranum e\u00f0a Job, n\u00fa e\u00f0a Esterarb\u00f3k. Spurningar um a\u00f0ra Gu\u00f0i eiga s\u00e9r mismunandi sv\u00f6r. Er fyrirheitna landi\u00f0 \u00e6tla\u00f0 \u00f6llu mannkyni? Hva\u00f0 me\u00f0 l\u00edf eftir dau\u00f0a?<\/p>\n<p>\u00de\u00e1 komum vi\u00f0 a\u00f0 N\u00fdja testamentinu. Jes\u00fas er YHWH ma\u00f0ur fyrst og fremst me\u00f0 \u00e1herslu \u00e1 l\u00f6gm\u00e1lshef\u00f0ina, en vi\u00f0 sj\u00e1um sk\u00fdrt \u00ed skrifum Gu\u00f0spjallanna a\u00f0 mess\u00edanskar hugmyndir styrkjast \u00feegar \u00e1 l\u00ed\u00f0ur fyrstu \u00f6ldina eftir f\u00e6\u00f0ingu hans. Deilur Jes\u00fas eru fyrst og fremst vi\u00f0 far\u00edseanna sem l\u00edka eru l\u00f6gm\u00e1lsmenn og l\u00f6g\u00f0u traust sitt \u00e1 l\u00f6gm\u00e1li\u00f0 fremur en musteri\u00f0. Deilur far\u00edseanna og Jes\u00fas sn\u00faast enda fyrst og fremst um hlutverk l\u00f6gm\u00e1lsins.<\/p>\n<p>\u00deegar vi\u00f0 lesum N\u00fdja testamenti\u00f0 me\u00f0 \u00fea\u00f0 \u00ed huga hven\u00e6r einst\u00f6k rit ur\u00f0u til, m\u00e1 sj\u00e1 hvernig \u00fea\u00f0 vir\u00f0ist vera breyting \u00ed ritunum fr\u00e1 l\u00f6gm\u00e1lshef\u00f0inni \u00ed \u00e1tt til mess\u00edasarhef\u00f0arinnar, \u00feegar ritin yngjast. Reyndar m\u00e1 gagnr\u00fdna svolei\u00f0is p\u00e6lingar \u00fear sem fr\u00e6\u00f0imenn hafa tilhneygingu til a\u00f0 ra\u00f0a aldursetja ritin \u00feannig a\u00f0 \u00fev\u00ed sterkari sem mess\u00edasarhef\u00f0in s\u00e9, \u00feeim mun l\u00edklegra s\u00e9 a\u00f0 riti\u00f0 s\u00e9 ungt.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er mikilv\u00e6gt a\u00f0 hafa \u00ed huga a\u00f0 ritun N\u00fdja testamentisins er a\u00f0 hluta til tilraun til a\u00f0 endurspegla Jes\u00fas \u00ed lj\u00f3si rita Gamla testamentisins. N\u00fdja testamenti\u00f0 er ekki hlutlaus fr\u00e1s\u00f6gn faglegra bla\u00f0amanna sem starfa me\u00f0 \u00fea\u00f0 a\u00f0 markmi\u00f0i a\u00f0 vera \u201cfair and balanced\u201d \u00ed umfj\u00f6llun sinni. N\u00fdja testamenti\u00f0 er \u00e1r\u00f3\u00f0ursrit, \u00fea\u00f0 er skrifa\u00f0 til a\u00f0 styrkja \u00fe\u00e1 sem hafa m\u00e6tt Jes\u00fa og teki\u00f0 tr\u00fa \u00e1 hann, hj\u00e1lpa \u00feeim a\u00f0 skilja og l\u00e6ra.<\/p>\n<p>Fyrir okkur sem tr\u00faum \u00e1 Jes\u00fas sem son Skapara alls \u00fe\u00e1 lendum vi\u00f0 \u00ed r\u00f6ksemdaf\u00e6rsluhring \u00feegar vi\u00f0 n\u00e1lgumst Bibl\u00eduna. Skrifin um Jes\u00fas \u00ed N\u00fdja testamentinu eru skrifu\u00f0 a\u00f0 hluta til a\u00f0 endurspegla rit Gamla testamentisins, sem vi\u00f0 s\u00ed\u00f0an notum til a\u00f0 s\u00fdna fram \u00e1 a\u00f0 Jes\u00fas N\u00fdja testamentisins var s\u00e1 sem ritarar Gamla testamentisins sp\u00e1\u00f0u fyrir um.<\/p>\n<p>\u00c1 sama h\u00e1tt notum vi\u00f0 fr\u00e1s\u00f6gu Bibl\u00edunnar af Jes\u00fas sem t\u00e6ki til a\u00f0 meta gildi einstakra texta Bibl\u00edunnar. Spurning sem hl\u00fdtur a\u00f0 vakna hj\u00e1 f\u00f3lki sem hugsar mj\u00f6g ferkanta\u00f0, eins og \u00e9g, er \u00fe\u00e1 hvers vegna byrjum vi\u00f0 r\u00f6ksemdaf\u00e6rsluna \u00fear sem vi\u00f0 byrjum hana.<\/p>\n<p>Svari\u00f0 mitt er <em>cheesy<\/em> og algj\u00f6rlega berskjalda\u00f0 fyrir allri gagnr\u00fdni, svari\u00f0 er Heilagur Andi.<\/p>\n<p>\u00deetta var upphafsinnleggi\u00f0 \u00ed dag, endilega spyrji\u00f0, gagnr\u00fdni\u00f0, bendi\u00f0 \u00e1.<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">&#8212;<\/p>\n<p>S\u00ed\u00f0an er kannski r\u00e1\u00f0 a\u00f0 enda \u00e1 \u00feessu h\u00e9r:<\/p>\n<p>http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=ARdwIWDnE90<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Handrit a\u00f0 kennslu \u00e1 fr\u00e6\u00f0slusamveru KFUM og KFUK \u00ed jan\u00faar 2012. \u00dea\u00f0 er gaman a\u00f0 sj\u00e1 ykkur h\u00e9r \u00e1 fr\u00e6\u00f0slusamveru KFUM og KFUK. Samverurnar eru styrktar af \u00c6skul\u00fd\u00f0ssj\u00f3\u00f0i og markmi\u00f0i\u00f0 er a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 fr\u00e6\u00f0a ungt f\u00f3lk og s\u00e9r \u00ed lagi lei\u00f0toga \u00ed starfi KFUM og KFUK um lykilhugmyndir kristinnar kirkju.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"wds_primary_category":0,"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[31,70,95,100,150,154],"class_list":["post-3894","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-islenska","tag-clergy","tag-gods-plan","tag-kfumk","tag-liturgy","tag-teaching","tag-theology"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3894","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3894"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3894\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3894"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3894"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3894"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}