{"id":2896,"date":"2011-03-23T10:40:47","date_gmt":"2011-03-23T14:40:47","guid":{"rendered":"https:\/\/ispeculate.wpmudev.host\/main\/?p=2896"},"modified":"2011-03-23T10:40:47","modified_gmt":"2011-03-23T14:40:47","slug":"ad-lesa-flokna-texta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/2011\/03\/23\/ad-lesa-flokna-texta\/","title":{"rendered":"A\u00f0 lesa fl\u00f3kna texta"},"content":{"rendered":"<p>N\u00e6sta rit Bibl\u00edunnar sem \u00e9g \u00e6tla a\u00f0 blogga er Genesis e\u00f0a 1. M\u00f3seb\u00f3k. \u00dea\u00f0 er l\u00edklega fl\u00f3knasta rit Bibl\u00edunnar fyrir margar sakir. Riti\u00f0 er ofi\u00f0 saman \u00far margv\u00edslegum textum fr\u00e1 mismunandi t\u00edmum, sem margir h\u00f6f\u00f0u var\u00f0veist \u00ed munnlegri geymd jafnvel um aldir. \u00dea\u00f0 eru margar lei\u00f0ir til a\u00f0 grei\u00f0a riti\u00f0 \u00ed sundur, s\u00fa \u00feekktasta er a\u00f0 greina riti\u00f0 \u00ed J, E og P \u00fer\u00e6\u00f0i. J stendur fyrir Jahve e\u00f0a \u00f6llu heldur YHWH, Gu\u00f0 \u00cdsraelsmanna sem gengur \u00fati \u00ed kv\u00f6ldsvalanum \u00ed Eden. E stendur fyrir Elohim, Gu\u00f0 alsherjar sem skapar allt og hefur tilhneigingu til a\u00f0 horfa \u00e1 heiminn \u00far fjarl\u00e6g\u00f0, Gu\u00f0 sem Bette Midler syngur um \u00ed laginu &#8220;<a href=\"http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=bXOgn8-aEaA\">From a Distance<\/a>.&#8221; Loks stendur P fyrir texta sem eiga l\u00edkast til uppruna sinn hj\u00e1 prestast\u00e9tt gy\u00f0inga \u00ed herlei\u00f0ingunni \u00ed Babyl\u00f3n\u00edu.<!--more--><\/p>\n<p>\u00der\u00e1tt fyrir a\u00f0 a\u00f0fer\u00f0in s\u00e9 \u00feekkt og barnaleg framsetning m\u00edn \u00e1 hver munurinn s\u00e9 virki einf\u00f6ld, \u00fe\u00e1 er alls ekki svo a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 alltaf auglj\u00f3st hva\u00f0an textarnir eiga uppruna sinn. \u00deannig er ekki \u00f3sennilegt a\u00f0 ritstj\u00f3rar Genesis hafi \u00ed einhverjum tilfellum a\u00f0laga\u00f0 textana og s\u00f6gurnar hvorri annarri til a\u00f0 l\u00e1ta \u00fe\u00e6r mynda sterkari heild.<\/p>\n<p>Vi\u00f0 \u00feetta b\u00e6tist svo a\u00f0 \u00e1 ritunart\u00edma Gamla testamentisins vir\u00f0ast hugmyndir um eignarhald \u00e1 hugverkum hafa veri\u00f0 mun \u00f3lj\u00f3sari en \u00feau eru \u00ed dag, \u00feannig er \u00ed m\u00f6rgum tilfellum ekki einn h\u00f6fundur heldur margir sem skrifa undir sama nafni, eins og \u00ed tilfelli Jesaja sp\u00e1manns. Textar taka breytingum yfir t\u00edma til a\u00f0 endurspegla veruleika samt\u00edmans og \u00fe\u00e1 er notast \u00e1 stundum vi\u00f0 atbur\u00f0i \u00ed fort\u00ed\u00f0inni til a\u00f0 tala um samt\u00edmann. Allt \u00feetta \u00e1 l\u00edkast til vi\u00f0 um skrif Genesis, \u00feannig er riti\u00f0 skrifa\u00f0 af samf\u00e9lagi yfir langan t\u00edma \u00fear sem Gu\u00f0smynd og sj\u00e1lfsmynd samf\u00e9lagsins er \u00ed st\u00f6\u00f0ugri \u00fer\u00f3un. \u00deessi skrif eru hins vegar ekki l\u00ednuleg, fr\u00e1 \u00fev\u00ed elsta til \u00feess n\u00fdjasta, heldur rennur allt saman, \u00e1 \u00fe\u00e1 vegu sem ritstj\u00f3rum loka\u00fatg\u00e1funnar hefur \u00fe\u00f3tt henta s\u00ednum a\u00f0st\u00e6\u00f0um, s\u00ednu samf\u00e9lagi.<\/p>\n<p>\u00deessi ka\u00f3t\u00edska n\u00e1lgun, veldur \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00e1 stundum er eins og textarnir tali \u00ed kross, vi\u00f0 m\u00e6tum endurtekningum e\u00f0a jafnvel m\u00f3ts\u00f6gnum \u00feegar tv\u00e6r sagnahef\u00f0ir s\u00f6mu s\u00f6gunnar m\u00e6ta til leiks \u00ed textanum. \u00deetta vir\u00f0ist ekki hafa veri\u00f0 vandam\u00e1l fyrir ritstj\u00f3runum en hefur me\u00f0 risi fundamentalismans e\u00f0a b\u00f3kstafstr\u00faarhyggjunnar \u00e1 18. \u00f6ld or\u00f0i\u00f0 miki\u00f0 vandam\u00e1l fyrir sumum kristnum, sem hafa tali\u00f0 a\u00f0 h\u00f6fundar og ritstj\u00f3rar Bibl\u00edunnar hlj\u00f3ti a\u00f0 hafa notast vi\u00f0 v\u00edsindalega a\u00f0fer\u00f0 Uppl\u00fdsingarinnar \u00ed framsetningu sinni.<\/p>\n<p>Skrif Bibl\u00edunnar eru hins vegar ekki bygg\u00f0 \u00e1 v\u00edsindalegri a\u00f0fer\u00f0 Uppl\u00fdsingarinnar. \u00cd textanum m\u00e6tum vi\u00f0 munnlegri geymd s\u00f6guhef\u00f0arinnar, \u00fear sem \u00e1herslan er l\u00f6g\u00f0 \u00e1 sammannlega reynslu og gl\u00edmuna vi\u00f0 a\u00f0 vera manneskja \u00ed sambandi vi\u00f0 Gu\u00f0. Gamla testamenti\u00f0 birtir okkur margskonar reynslu og margskonar gu\u00f0smyndir, sem vi\u00f0 getum spegla\u00f0 okkur \u00ed. Vi\u00f0 sem segjumst kristin leitumst s\u00ed\u00f0an vi\u00f0 a\u00f0 horfa \u00e1 \u00feessa reynslu og \u00feessar myndir af Gu\u00f0i \u00ed lj\u00f3si Jes\u00fa Krists. \u00cd lj\u00f3si \u00feeirrar gu\u00f0smyndar sem birtist \u00ed fr\u00e1s\u00f6gum N\u00fdja Testamentisins af or\u00f0um hans, l\u00edfi og verkum.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er hins vegar mikilv\u00e6gt a\u00f0 geta l\u00edka n\u00e1lgast Gamla testamenti\u00f0 \u00e1 eigin forsendum, \u00e1n \u00feess a\u00f0 horfa \u00ed s\u00edfellu \u00e1 \u00fea\u00f0 \u00ed gegnum gler N\u00fdja testamentisins. \u00deegar \u00e9g hefst handa vi\u00f0 lestur 1. M\u00f3seb\u00f3kar mun \u00e9g reyna a\u00f0 hafa \u00feetta allt saman \u00ed huga. Hvort \u00fea\u00f0 skili s\u00e9r er hins vegar alsendis \u00f3lj\u00f3st.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00e6sta rit Bibl\u00edunnar sem \u00e9g \u00e6tla a\u00f0 blogga er Genesis e\u00f0a 1. M\u00f3seb\u00f3k. \u00dea\u00f0 er l\u00edklega fl\u00f3knasta rit Bibl\u00edunnar fyrir margar sakir. Riti\u00f0 er ofi\u00f0 saman \u00far margv\u00edslegum textum fr\u00e1 mismunandi t\u00edmum, sem margir h\u00f6f\u00f0u var\u00f0veist \u00ed munnlegri geymd jafnvel um aldir. \u00dea\u00f0 eru margar lei\u00f0ir til a\u00f0 grei\u00f0a riti\u00f0 \u00ed sundur, s\u00fa \u00feekktasta er &hellip; <a href=\"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/2011\/03\/23\/ad-lesa-flokna-texta\/\" class=\"more-link\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">A\u00f0 lesa fl\u00f3kna texta<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"wds_primary_category":0,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[147,154],"class_list":["post-2896","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lestur","tag-storytelling","tag-theology"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2896","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2896"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2896\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2896"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2896"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ispeculate.net\/writings\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2896"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}